18 i 19 września w Warszawie gościły przedstawicielki Soundforesight, angielskiej firmy produkującej ultradźwiękowe moduły pomyślane jako specjalne nasadki na białe laski. We wtorek pracownicy Altixu zapoznawali się z nową technologią, a w środę odbyło się zapowiadane na naszej stronie internetowej spotkanie otwarte dla osób zainteresowanych.

Na pewno wielu z Państwa nasuwa się pytanie: po co osobie niewidomej laska „widząca” za pomocą ultradźwięków? Co dzięki niej zyskuje? Odpowiedź jest banalnie prosta. Pewność siebie i bezpieczeństwo - użytkownik jest zawczasu ostrzegany o przeszkodach znajdujących się poza zasięgiem laski, i to zarówno na ziemi, jak i wyżej, aż do wysokości wzrostu danej osoby.

Przepis na laskę „widzącą” ultradźwiękami jest prosty: wystarczy laska Ambutech lub Advantage oraz ultradźwiękowy moduł UltraCane.Należy zdjąć rączkę z laski i zamocować zamiast niej nasadkę. Poniżej przedstawiamy zasadę działania.

Moduł UltraCane wysyła dwa strumienie ultradźwięków - górny i dolny - które po odbiciu się od przeszkody są analizowane przez czujniki urządzenia. Dolny strumień wykrywa przeszkody znajdujące się na ziemi, do wysokości pasa, a górny przeszkody powyżej, od pasa w górę. Dolny strumień jest w stanie dostrzec przeszkodę umieszczoną nawet tylko jeden cal nad podłożem. Użytkownik jest więc zawczasu ostrzeżony o ścianie, ogrodzeniu, ale również o krawężniku i większych przedmiotach leżących na podłodze. Podczas otwartego spotkania można było obserwować, jak ludzie wykrywali rzucone na podłogę torby albo kurtki. Urządzenia nie miały większych problemów z ich wykrywaniem, choć kurtka musiała być złożona na dwoje, gdyż inaczej była zbyt płaska. Buty okazały się przedmiotami zbyt małymi, by je można było wykryć. Dzięki górnemu strumieniowi możemy zostać ostrzeżeni o gałęziach drzew, uchylonych okiennicach, znakach drogowych lub tablicach informacyjnych zamocowanych na słupie, a mogących zagrozić naszej głowie. Na spotkaniu jeden z uczestników rozciągnął na pewnej wysokości przewód imitujący łańcuch zagradzający nam drogę, który możemy spotkać na ulicy. Został wykryty!

Jak jesteśmy informowani o przeszkodach? Otóż nad promiennikami ultradźwiękowymi na nasadce znajdują się dwa wibratory w postaci małych przycisków. Moduł trzymamy tak, by kciuk spoczywał na wibratorach. W zależności od tego, czy przycisk wibruje, czy nie, wiemy, czy w ultradźwiękowym polu widzenia laski znajduje się przeszkoda. W zależności od tego, który z wibratorów jest aktywny, możemy określić, czy przeszkoda zagraża nam od góry lub z dołu. Im bliżej znajdujemy się przeszkody, tym intensywniejsze są wibracje.
Z tyłu modułu znajduje się trójpozycyjny wyłącznik. W górnej pozycji nasadka jest wyłączona. W praktyce mamy wtedy do czynienia ze zwykłą białą laską. Przełącznik w środkowej lub dolnej pozycji włącza oba promienniki. Górny strumień ultradźwiękowy zawsze „patrzy” ukośnie do góry na odległość 1 metra i 15 centymetrów. Zasięg dolnego strumienia jest regulowany i wynosi 2 metry, gdy przełącznik jest w środkowej pozycji, lub 4 metry, w pozycji dolnej. Ustawienie zasięgu w dużej mierze zależy od terenu, po którym się poruszamy. Na zewnątrz, zwłaszcza na terenach wiejskich lub o rzadkiej zabudowie, wskazane jest ustawienie zasięgu dolnego promiennika na 4 metry, w pomieszczeniach lub terenach, gdzie potencjalne przeszkody umieszczone są gęściej - na dwa metry. Charakterystyka toru dolnego strumienia ultradźwięków jest podobna do toru drobnego przedmiotu, który ktoś trzyma w miejscu dolnego promiennika i rzuca poziomo dokładnie na 2 lub 4 metry. Tor lotu takiego przedmiotu jest paraboliczny. Właśnie dzięki temu moduł może zobaczyć przedmioty leżące na podłodze. Jak je zauważymy? Gdy jesteśmy jeszcze daleko, dolny wibrator nie wibruje. W miarę zbliżania się najpierw odczujemy wibrację, a potem wibrator się uspokoi. W tym momencie możemy podejrzewać, że jakaś przeszkoda zostawiona na podłodze jest gdzieś blisko pod nogami. Szerokość „patrzenia” nasadki UltraCane wynosi 75 centymetrów. Gdy więc skanując przestrzeń przed nami przenosimy laskę z lewej strony na prawą i z powrotem, moduł zbierze informacje, chroniąc nas na całej naszej szerokości. Przy chodzeniu można wykręcać laskę w lewo i prawo. Wtedy ultradźwięki pokażą nam, co jest po bokach naszej trasy.

Nasadka UltraCane jest zasilana dwiema bateriami AA (zwykłe paluszki). Gdy laskę postawimy pionowo, pokrywę pojemnika na baterie znajdziemy na górze nasadki.

UltraCane jest wyposażony w zmyślny pasek nadgarstkowy. Składa się on z dwóch części połączonych specjalnym złączem. Zabezpiecza on nas przed nieprzewidywalnymi wypadkami, gdy na przykład podczas wysiadania z autobusu kierowca zbyt szybko zamknie drzwi i ruszy. W przypadku zwykłego paska autobus pociągnąłby nas wraz z przytrzaśniętą laską. Zmyślność paska UltraCane polega na tym, że w takich sytuacjach złącze rozrywa się, a my zostajemy z częścią paska. W najgorszym razie straciliśmy laskę, ale zachowaliśmy życie. Jestem jednak dobrej myśli i wierzę, że kierowcy zauważą, co się stało i nie odjadą bez oddania nam tak potrzebnego przyrządu.